İran Rusiyaya Hörmüz boğazında rüsum güzəşti verdi.
İslamazeri.com xəbər verir ki, İranın Moskvadakı səfiri Kazem Cəlali Tehran administrasiyasının Rusiya və bəzi digər ölkələr üçün Hörmüz boğazından tranzit üçün məcburi ödənişlərə istisnalar etdiyini açıqladı.
RİA Novosti xəbər agentliyinə danışan Cəlali tranzit haqları ilə bağlı suala cavab olaraq deyib: "Bundan sonra nə olacağını bilmirəm. Hazırda Xarici İşlər Nazirliyimiz Rusiya kimi dost ölkələr üçün nəzərdə tutulan istisnaları tətbiq etmək üzərində işləyir."
ABŞ və İsrailin başlatdığı müharibədən sonra İran faktiki olaraq Hörmüz boğazına nəzarəti ələ keçirib və bu boğazdan gündəlik təxminən 15 milyon barel xam neft və 5 milyon barel neft məhsulları keçir.
Bu vəziyyət həm xam neftin, həm də emal olunmuş məhsulların qiymətlərinin kəskin şəkildə artmasına səbəb olub.
İran Xarici İşlər Nazirliyi təxminən bir ay əvvəl Rusiya, Hindistan, İraq, Çin və Pakistandan olan gəmilərin boğazdan sərbəst keçməsinə icazə veriləcəyini açıqlayıb.
Tehran administrasiyası mart ayının sonunda boğazda yeni bir nəzarət mexanizmi tətbiq etdi və bəzi gəmilər üçün 2 milyon dollara qədər tranzit haqları tətbiq edib.
İran Parlamentinin Milli Təhlükəsizlik və Xarici Siyasət Komissiyasının üzvü Əlaəddin Burucerdi bildirib ki, bu tədbir regionda "yeni suverenlik rejiminin" formalaşmasını əks etdirir.
Burucerdi bu rüsumların tətbiqinin müharibənin maliyyə xərcləri ilə əlaqəli olduğunu bildirib. İran rəsmisi əlavə edib ki, boğaz İranın düşmənləri ilə əlaqəli gəmilər istisna olmaqla, beynəlxalq dəniz nəqliyyatı üçün açıqdır.
Axios-un verdiyi məlumata görə, İran bu həftə Hörmüz boğazında minalama fəaliyyətlərini artırıb. ABŞ-ın bölgədəki bu fəaliyyətləri yaxından izlədiyi bildirilir.
Bu arada, Financial Times qəzeti yazıb ki, sanksiya risklərini azaltmaq və əməliyyatların məxfiliyini qorumaq üçün ödənişlərin Bitcoin vasitəsilə edilməsi planlaşdırılır. Qərara əsasən, boğazdan yüksüz keçən tankerlər bu rüsumlardan azad olacaqlar.
Martın əvvəlində İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi Rusiyanın mövcud münaqişə fonunda Tehrana müxtəlif sahələrdə dəstək verdiyini bildirib.
İki ölkə arasında hərbi əməkdaşlığın yeni olmadığını vurğulayan Əraqçi bu prosesin strateji tərəfdaşlıq çərçivəsində davam etdiyini bildirib.
Rusiya və İran arasında 2025-ci ilin yanvar ayında imzalanan "Hərtərəfli Strateji Tərəfdaşlıq Sazişi" tərəflər arasında siyasət, iqtisadiyyat və təhlükəsizlik sahələrində əməkdaşlığı nəzərdə tutur. Lakin bu saziş tərəflər arasında hərbi yardım üzrə qarşılıqlı öhdəliyi özündə əks etdirmir.
